böyütmək üçün toxunun
Diqqət — zəhərli bitki (Yüksək)
Qaraçöhrənin yarpaqları, qabığı və toxumu zəhərlidir. Tərkibində ürək fəaliyyətinə təsir edə bilən taksin adlı maddələr vardır. Qırmızı ətli örtüyü (aril) özü zəhərli sayılmasa da, içindəki toxum zəhərlidir və yeyilməsi təhlükəlidir.
Qaraçöhrə
Taxus baccata L.
Digər adları: Giləmeyvəli qaraçöhrə
Azərbaycanda yerli
Nadir növ
Zəhərli
Ümumi xüsusiyyətləri
- Fəsilə
- Cöhrəkimilər (Taxaceae)
- Həyat forması
- Ağac və ya kol
- Yarpaq
- Həmişəyaşıl · İynəyarpaqlı
- Hündürlük
- 10–20 m
- Ömür
- 1000 ildən çox
- İşıq tələbi
- Yarımkölgə, Kölgə
- Rütubət
- Rütubətli
- Şaxtaya davamlılıq
- Çox yaxşı
- Böyümə sürəti
- Yavaş
- Yayılma
- Avropa, Qafqaz, Kiçik Asiya və Şimali Afrikanın bəzi dağlıq əraziləri
- Mühafizə statusu
- Nadir və qiymətli relikt növ — mühafizəyə ehtiyacı vardır
Xarici görünüşü
- Çətiri sıx, yumru və ya piramida formasında olur.
- İynələri tünd yaşıl, yastı, yumşaq və 1–3 sm uzunluğundadır.
- Gövdəsinin qabığı qırmızımtıl-qəhvəyi rəngdədir və nazik laylar şəklində soyulur.
- Meyvələri qırmızı rəngli, ətli örtüklə əhatə olunmuş toxumlardan ibarətdir.
Ekoloji xüsusiyyətləri
- Kölgəyə ən davamlı iynəyarpaqlı ağaclardan biridir.
- Münbit, rütubətli və yaxşı drenaj olunan torpaqlarda yaxşı inkişaf edir.
- Soyuğa davamlıdır.
- Yavaş böyüyür, lakin uzunömürlüdür.
İstifadə sahələri
- Dekorativ bitki kimi park, bağ və landşaft dizaynında istifadə olunur.
- Sıx çətir əmələ gətirdiyi üçün canlı hasarların yaradılmasında əlverişlidir.
- Oduncağı möhkəm, elastik və qiymətli olduğundan tarixən müxtəlif məmulatların hazırlanmasında istifadə edilmişdir.
Zəhərliliyi
- Qaraçöhrənin yarpaqları, qabığı və toxumu zəhərlidir.
- Tərkibində ürək fəaliyyətinə təsir edə bilən taksin adlı maddələr vardır.
- Qırmızı ətli örtüyü (aril) özü zəhərli sayılmasa da, içindəki toxum zəhərlidir və yeyilməsi təhlükəlidir.
Azərbaycanda yayılması
Qaraçöhrə Azərbaycanda əsasən Böyük Qafqazın rütubətli meşə sahələrində təbii halda rast gəlinir. Nadir və qiymətli ağac növü olduğuna görə mühafizəyə ehtiyacı vardır.
İstifadə sahələri
- Dekorativ / landşaft
- Oymaçılıq və əl işləri — Möhkəm və elastik oduncaq
- Canlı çəpər — Sıx çətir — canlı hasar
Yayıldığı ərazilər
- Azərbaycan — Təbii
- Qafqaz — Təbii
- Avropa — Təbii
- Kiçik Asiya — Təbii
- Şimali Afrika — Təbii
Qısa xarakteristika
Taxus baccata çox uzunömürlü, həmişəyaşıl, kölgəyədavamlı və dekorativ iynəyarpaqlı ağacdır. Nadirliyi, ekoloji əhəmiyyəti və tarixi dəyəri səbəbindən qorunan qiymətli bitki növlərindən biri hesab olunur.