böyütmək üçün toxunun

Sallaq tozağacı

Betula pendula Roth

Dərman bitkisi Qidalıq hissəsi var

Betula pendula (azərbaycanca: Sallaq tozağacı) tozağacıkimilər fəsiləsinə aid, yarpağını tökən, sürətlə böyüyən və dekorativ görünüşü ilə seçilən ağac növüdür. Təbii yayılışı Avropa və Asiyanın mülayim iqlim qurşağını əhatə edir.

Ümumi xüsusiyyətləri

Fəsilə: Tozağacıkimilər (Betulaceae)
Həyat forması: Ağac
Yarpaq: Yarpağını tökən · Enliyarpaqlı
Hündürlük: 15–25 m
Ömür: 80–150 il
İşıq tələbi: Günəş
Şaxtaya davamlılıq: Çox yaxşı
Quraqlığa davamlılıq: Zəif
Böyümə sürəti: Sürətli
Payız rəngi: Sarı
Yayılma: Avropa, Qafqaz, Rusiya, Sibir və Qərbi Asiya

Xarici görünüşü

Gövdəsi ağ rəngli, nazik və asanlıqla soyulan qabıqla örtülüdür.
Budaqları nazik, uzun və aşağı sallandığı üçün «sallaq tozağacı» adlandırılır.
Yarpaqları üçbucaq və ya rombşəkilli, kənarları dişlidir; yaz və yay aylarında yaşıl, payızda isə sarı rəng alır.
Çiçəkləri sırğa (pişikcik) şəklində olur və yazda yarpaqlarla eyni vaxtda və ya bir qədər əvvəl açılır.

Ekoloji xüsusiyyətləri

Günəşli yerləri sevir, kölgədə inkişafı zəifləyir.
Mülayim və soyuq iqlim şəraitinə davamlıdır.
Qumlu və yüngül torpaqlarda yaxşı inkişaf etsə də, müxtəlif torpaq tiplərinə uyğunlaşa bilir.
Şaxtaya davamlıdır, lakin uzunmüddətli quraqlıqdan mənfi təsirlənə bilər.

İstifadə sahələri

Dekorativ məqsədlə park, bağ və küçələrin yaşıllaşdırılmasında geniş istifadə olunur.
Oduncağı mebel, faner, kağız və müxtəlif ağac məmulatlarının hazırlanmasında istifadə edilir.
Qabığından və şirəsindən xalq təbabətində və kosmetik məhsulların hazırlanmasında istifadə olunmuşdur.
Erkən yazda toplanan ağac şirəsi bəzi ölkələrdə içki kimi istifadə edilir.

Ekoloji əhəmiyyəti

Torpağın bərpasında və eroziyanın qarşısının alınmasında mühüm rol oynayır.
Quşlar və həşəratlar üçün qida və sığınacaq mənbəyidir.
Şəhər mühitində havanın keyfiyyətinin yaxşılaşdırılmasına və yaşıllıq sahələrinin artırılmasına töhfə verir.

Azərbaycanda yayılması

Sallaq tozağacı Azərbaycanda əsasən park və bağlarda dekorativ ağac kimi becərilir. Dağlıq və sərin iqlimli ərazilərdə yetişdirilməsi üçün daha əlverişli hesab olunur.

İstifadə sahələri

Yayıldığı ərazilər

Qısa xarakteristika

Betula pendula zərif, sallanan budaqları, ağ rəngli gövdəsi və sürətli böyüməsi ilə seçilən qiymətli dekorativ ağacdır. Şaxtaya davamlı olması, şəhər şəraitinə uyğunlaşması və estetik görünüşü onu landşaft memarlığında geniş istifadə olunan növlərdən birinə çevirir.