Dendrologiya Bağı B0009
Nümunələr götürülən ərazilər Qax

böyütmək üçün toxunun

Dişli ölməzkol

Pyracantha crenulata

Balverən
Pyracantha crenulata (azərbaycanca: Dişli ölməzkol) gülçiçəklilər (Rosaceae) fəsiləsinə aid, həmişəyaşıl, tikanlı dekorativ kol bitkisidir. Parlaq rəngli meyvələri və sıx budaqlanması ilə seçilir. Parklarda, bağlarda və canlı çəpərlərin yaradılmasında geniş istifadə olunur.

Ümumi xüsusiyyətləri

Fəsilə
Gülçiçəklilər (Rosaceae)
Həyat forması
Kol
Yarpaq
Həmişəyaşıl · Enliyarpaqlı
Hündürlük
2–5 m
İşıq tələbi
Günəş, Yarımkölgə
Şaxtaya davamlılıq
Orta
Quraqlığa davamlılıq
Yaxşı
Şəhər şəraiti
Yaxşı
Çiçəkləmə
May–İyun
Meyvə yetişməsi
Sentyabr–Dekabr
Yayılma
Himalay dağları, Çin, Nepal, Hindistan və Asiyanın bəzi bölgələri

Xarici görünüşü

  • Sıx budaqlanan, tikanlı kol formasındadır.
  • Yarpaqları həmişəyaşıl, uzunsov-oval formalı, kənarları xırda dişlidir.
  • Çiçəkləri kiçik, ağ rəngli və çoxsaylı salxımlar şəklində olur; əsasən yazın sonu–yayın əvvəlində çiçək açır.
  • Meyvələri xırda, yumru, narıncı-qırmızı rəngli giləmeyvələrdir və payız-qış aylarında budaqlarda qalır.

Ekoloji xüsusiyyətləri

  • Günəşli və yarımkölgəli sahələrdə yaxşı inkişaf edir.
  • Quraqlığa və şəhər şəraitinə nisbətən davamlıdır.
  • Müxtəlif torpaq tiplərində inkişaf edə bilir, lakin münbit və yaxşı drenaj olunan torpaqlara üstünlük verir.
  • Soyuğa orta dərəcədə davamlıdır.

İstifadə sahələri

  • Dekorativ kol kimi park, bağ və yaşıllıq sahələrində istifadə edilir.
  • Sıx və tikanlı budaqları səbəbindən canlı çəpər və mühafizə zolaqları yaratmaq üçün əlverişlidir.
  • Meyvələri qış aylarında dekorativ görünüş yaradır.
  • Arılar və digər tozlandırıcı həşəratlar üçün çiçəkləri qida mənbəyidir.

Ekoloji əhəmiyyəti

  • Quşlar üçün payız-qış dövründə qida mənbəyi ola bilər.
  • Sıx kol örtüyü kiçik canlılar üçün sığınacaq yaradır.
  • Yaşıllıq sahələrində biomüxtəlifliyin artırılmasına kömək edir.

Azərbaycanda istifadəsi

Dişli ölməzkol Azərbaycanda əsasən dekorativ məqsədlə park, bağ, həyət və yolkənarı yaşıllıqlarda becərilir. İsti və mülayim iqlimli ərazilərdə yaxşı inkişaf edir.

İstifadə sahələri

Yayıldığı ərazilər

Qısa xarakteristika

Pyracantha crenulata həmişəyaşıl, tikanlı, ağ çiçəkli və rəngarəng meyvəli dekorativ koldur. Sıx quruluşu, qışda da gözəl görünüşünü saxlaması və canlı çəpər yaratmaq qabiliyyəti onu landşaft dizaynında qiymətli bitkilərdən birinə çevirir.